ИҚ-спектроскопия арқылы несеп тастарының химиялық құрамы
Инфрақызыл (ИҚ) спектроскопияны қолдана отырып, несеп тасының химиялық құрамын зерттеу несеп жолында түзілетін тастардың химиялық (минералогиялық) құрамын дәл анықтауға мүмкіндік береді. Тастың пайда болу себептерін диагностикалау және оңтайлы терапияны таңдау үшін қолданылады.
ИҚ-спектроскопия әдісімен анықталатын негізгі компоненттер:
Оксалаттар (кальций оксалаттары: вевеллит, ведделлит)
- Несеп тастарының ең көп таралған түрі.
- Оксалаттарды (асжапырақ, жаңғақтар, шай) көп тұтынумен немесе кальций алмасуының бұзылуымен байланысты.
Фосфаттар (кальций фосфаттары: апатит, брушит, струвит)
- Көбінесе несеп шығару жолдарының жұқпалары кезінде түзіледі (струвит тастары).
- Метаболикалық ацидозды немесе гиперпаратиреозды көрсетуі мүмкін.
Ураттар (несеп қышқылы, аммоний ураты, натрий ураты)
- Подаграмен, жоғары ақуызды диетамен, несептің төмен рН-мен байланысты.
- Несептің рН түзету кезінде ерітуге болады.
Цистин тастары
- Тұқым қуалайтын аурумен байланысты сирек кездесетін түрі - цистинурия.
- Арнайы терапия мен бақылауды талап етеді.
Ксантин тастары
- Өте сирек, ксантиноксидаза ферментінің генетикалық ақауымен байланысты.
Тастың құрамын анықтау келесіге мүмкіндік береді:
- Рецидивтің алдын алу үшін диета мен дәрі-дәрмек терапиясын таңдауға.
- Жұқпалы асқынулар тәуекелін бағалауға.
- Сирек тұқым қуалайтын ауруларды диагностикалауға.
Зерттеуге арналған материал:
- Несеп тастары (шыққаннан немесе алынғаннан кейін)